BÀI 41 / 50 · KIẾN THỨC NUÔI TÔM Tình huống 1: Triệu chứng phù hợp + xét nghiệm dương tính + tổn thương phù hợp Có ba tình huống thường gặp. Mức độ tin cậy về nguyên nhân bệnh cao hơn. Tình huống 2: Xét nghiệm dương tính nhưng tôm không có biểu hiện tương ứng Tình huống 3: Triệu chứng rất giống bệnh nhưng xét nghiệm âm tính Một kết quả xét nghiệm chỉ có giá trị khi đặt đúng bối cảnh. Có→ đo DO ngay → kiểm tra pH, nhiệt độ, NH₃, NO₂⁻ và môi trường. Có→ quan sát vỏ, màu thân, gan tụy → lấy mẫu xét nghiệm bệnh cấp tính phù hợp. → kiểm tra EHP/IHHNV + dinh dưỡng + mật độ + môi trường. → xem xét AHPND/EHP/NHP/DIV1 và các nguyên nhân khác. → kiểm tra stress môi trường → nếu kéo dài/chết tăng, xét nghiệm virus phù hợp. → soi tươi → kiểm tra chất hữu cơ và đáy ao. → kiểm tra EHP + gan tụy/đường ruột + môi trường và hệ vi sinh. Giả sử phòng xét nghiệm nhận hai túi tôm. “Tôm bệnh.” Ao A3 – tôm 32 ngày – giảm ăn từ 2 ngày trước – lượng ăn giảm khoảng một nửa so với mức bình thường – tôm chết bắt đầu tăng sáng nay – gan tụy nhạt và teo ở nhiều con – ruột rỗng – DO gần sáng vẫn ổn định – không thay nước 5 ngày qua. Hai túi tôm có thể giống hệt nhau. Nhưng mẫu thứ hai cung cấp cho người chẩn đoán nhiều thông tin hơn rất nhiều. Vì vậy hãy tạo thói quen ghi nhật ký. Cách chẩn đoán đáng tin cậy nhất không phải là tìm một phương pháp mạnh nhất, mà là ghép đúng những mảnh thông tin: Con tôm đang biểu hiện gì + môi trường vừa xảy ra chuyện gì + tổn thương nằm ở đâu + xét nghiệm tìm thấy gì = bức tranh bệnh hoàn chỉnh hơn.Cách đọc kết quả xét nghiệm bệnh tôm cùng với tình trạng ao
Có thể là
Cần xem lại
SƠ ĐỒ CHẨN ĐOÁN NHANH NGOÀI AO
Tôm bất thường
↓
Có nổi đầu/dạt bờ?
Không hoặc môi trường bình thường↓
Tôm chết nhanh?
Không↓
Chậm lớn, phân đàn?
Gan tụy teo/nhạt?
Trắng cơ?
Đóng rong/mang bẩn?
Phân trắng?
MỘT CA CHẨN ĐOÁN TỐT PHẢI CÓ “CÂU CHUYỆN CỦA AO”
Túi thứ nhất chỉ ghi
Túi thứ hai ghi
NGUYÊN TẮC VÀNG TRONG CHẨN ĐOÁN BỆNH TÔM
Nhìn cả ao trước khi nhìn một con tôm.
Loại trừ sự cố môi trường trước khi kết luận bệnh truyền nhiễm.
Một triệu chứng có thể có nhiều nguyên nhân.
Chọn tôm bệnh còn sống có giá trị hơn chọn tôm khỏe để xét nghiệm nguyên nhân bệnh.
Lấy đúng mô quan trọng không kém chọn đúng xét nghiệm.
TCBS giúp khảo sát Vibrio nhưng không tự xác định chủng gây bệnh.
PCR phát hiện mục tiêu di truyền; PCR dương tính chưa tự động chứng minh đó là nguyên nhân duy nhất.
Mô bệnh học cho biết cơ thể tôm đang bị tổn thương như thế nào.
Kết quả phòng xét nghiệm phải được đọc cùng dấu hiệu và lịch sử ao.
Chẩn đoán đúng trước rồi mới nói đến xử lý.
SỔ TAY NUÔI TÔM · ENVIMa trận diễn giải: Triệu chứng ± / Xét nghiệm ± và những bước cần xem xét tiếp theo.Sơ đồ biên tập từ nội dung tài liệu; không phải ảnh bệnh thực tế.
SỔ TAY NUÔI TÔM · ENVICây quyết định chẩn đoán nhanh dành cho người nuôi.Sơ đồ biên tập từ nội dung tài liệu; không phải ảnh bệnh thực tế.
SỔ TAY NUÔI TÔM · ENVIMẫu phiếu thông tin nên gửi kèm tôm khi chuyển đến phòng xét nghiệm.Sơ đồ biên tập từ nội dung tài liệu; không phải ảnh bệnh thực tế.
SỔ TAY NUÔI TÔM · ENVISơ đồ tổng kết “5 lớp chẩn đoán”: Môi trường → Lâm sàng → Soi/vi sinh → Mô bệnh học → Sinh học phân tử.Sơ đồ biên tập từ nội dung tài liệu; không phải ảnh bệnh thực tế.
0 nhận xét:
Đăng nhận xét