BÀI 21 / 50 · KIẾN THỨC NUÔI TÔM Có những lúc tôm không xuất hiện một bệnh rõ ràng như đốm trắng hay đầu vàng, nhưng đàn tôm vẫn có những dấu hiệu khiến người nuôi biết rằng “có gì đó đang không ổn”. Tôm bắt đầu đi phân trắng. Tôm vẫn ăn nhưng mãi không lớn. Gan tụy nhạt dần. Đường ruột lúc đầy, lúc đứt quãng. Một số con trắng cơ, mềm vỏ hoặc mang chuyển màu đen. Những biểu hiện như vậy thường được gọi chung là hội chứng hoặc rối loạn. Điểm khó là một biểu hiện có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau, thậm chí nhiều nguyên nhân cùng xảy ra trong một ao. Mầm bệnh + môi trường + dinh dưỡng + sức khỏe tôm + cách quản lý → biểu hiện mà bà con nhìn thấy ngoài ao. Vì vậy, phần này không nhằm giúp bà con “nhìn một dấu hiệu rồi gọi tên bệnh”, mà giúp đi theo hướng: Nhìn dấu hiệu → tìm những nguyên nhân có khả năng → kiểm tra môi trường và con tôm → xét nghiệm khi cần → mới quyết định cách xử lý. Hội chứng phân trắng – White Feces Syndrome (WFS) – thường được phát hiện khi trên mặt ao, mé ao hoặc khu vực gom chất thải xuất hiện những dây phân màu trắng đến trắng vàng, có thể nổi thành từng đoạn hoặc tập trung thành từng mảng. Tuy nhiên, mức độ biểu hiện rất khác nhau giữa các ao. Không nên xem WFS là một bệnh có một tác nhân duy nhất. Các nghiên cứu cho thấy WFS có thể liên quan đến EHP, sự thay đổi hệ vi sinh đường ruột – gan tụy, một số nhóm Vibrio và các yếu tố khác. Thực nghiệm cũng đã tái tạo được WFS trong những điều kiện có sự tương tác giữa EHP và vi khuẩn, cho thấy đây là một hội chứng có cơ chế phức tạp hơn việc chỉ quy cho một tác nhân. Phân trắng không đồng nghĩa với EHP. Phân trắng cũng không đồng nghĩa với Vibrio. Một ao có thể dương tính EHP nhưng không xuất hiện phân trắng, trong khi một ao có phân trắng lại có thể đồng thời tồn tại nhiều vấn đề. Đây là một trong những điểm từng gây nhiều nhầm lẫn. Trong tôm mắc WFS có thể xuất hiện những cấu trúc dài, ngoằn ngoèo, nhìn dưới kính hiển vi khá giống ký sinh trùng. Một số cấu trúc như vậy được gọi là Aggregated Transformed Microvilli – ATM, hình thành từ các vi nhung mao bị biến đổi và bong ra từ tế bào biểu mô gan tụy rồi tập hợp lại. Vì vậy, khi soi thấy cấu trúc giống “con giun”, không nên lập tức kết luận đó là Gregarine. Trước hết hãy xem phân trắng là kết quả của điều gì, thay vì vội tìm một sản phẩm “trị phân trắng”. Không có một công thức cố định như “phân trắng = giảm thức ăn 50% + probiotic liều cao + thảo dược” có thể áp dụng cho mọi ao. Lượng thức ăn cần điều chỉnh theo sức ăn thực tế của đàn tôm, còn việc sử dụng chế phẩm sinh học hay sản phẩm hỗ trợ phải dựa vào tình trạng cụ thể.Hội chứng phân trắng ở tôm: không nên quy về một nguyên nhân
Có thể hình dung
HỘI CHỨNG PHÂN TRẮNG – WFS
Phân trắng nhìn như thế nào?
Khi bắt tôm lên kiểm tra, một số đàn có thể đồng thời xuất hiện
Phân trắng có phải là một bệnh?
Có nghĩa
“Sợi giống giun” trong ruột là gì?
Khi ao xuất hiện phân trắng, nên kiểm tra gì?
Cần kiểm tra
SỔ TAY NUÔI TÔM · ENVISơ đồ các nhóm nguyên nhân có thể cùng tác động gây nên hội chứng và rối loạn trên tôm: mầm bệnh – môi trường – dinh dưỡng – quản lý – sức khỏe vật chủ.Sơ đồ biên tập từ nội dung tài liệu; không phải ảnh bệnh thực tế.
SỔ TAY NUÔI TÔM · ENVICác dây phân trắng nổi trên mặt nước và tập trung tại khu vực gom chất thải trong ao tôm.Sơ đồ biên tập từ nội dung tài liệu; không phải ảnh bệnh thực tế.
SỔ TAY NUÔI TÔM · ENVICấu trúc ATM trong đường tiêu hóa của tôm mắc hội chứng phân trắng.Sơ đồ biên tập từ nội dung tài liệu; không phải ảnh bệnh thực tế.
SỔ TAY NUÔI TÔM · ENVISo sánh dưới kính hiển vi giữa ATM và Gregarine để tránh chẩn đoán nhầm.Sơ đồ biên tập từ nội dung tài liệu; không phải ảnh bệnh thực tế.
SỔ TAY NUÔI TÔM · ENVISơ đồ kiểm tra khi phát hiện phân trắng: quan sát phân → kiểm tra tôm → kiểm tra môi trường → kiểm tra EHP và vi sinh → xác định nguyên nhân chính → xử lý.Sơ đồ biên tập từ nội dung tài liệu; không phải ảnh bệnh thực tế.
0 nhận xét:
Đăng nhận xét