Cấy truyền phôi cho phép sử dụng phôi từ cặp bố mẹ được chọn và đưa vào một bò cái khác để mang thai. Cách này giúp khai thác nguồn giống của cả bò đực lẫn bò cái cho phôi. Để có bê khỏe sinh ra, còn phải có phôi phù hợp, bò nhận tốt và quy trình chuyển, chăm sóc đúng.
Khi xem dịch vụ phôi xác định giới tính, cần tách ba kết quả: giới tính dự đoán đúng đến đâu, bao nhiêu bò nhận có thai và bao nhiêu bê sống được sinh ra. Một tỷ lệ cao ở bước đầu không đại diện cho cả quá trình.
1. Bò cho phôi và bò nhận phôi làm những việc khác nhau
Bò cho phôi cung cấp nguồn di truyền bên mẹ; tinh từ đực được chọn cung cấp nguồn bên bố. Bò nhận phôi mang thai và sinh bê. Chọn bò nhận tốt là điều kiện quan trọng, dù nó không phải bò mẹ di truyền trong cách tạo phôi thông thường này.
Phôi có thể được tạo, thu từ bò cho phôi hoặc được tạo trong phòng thí nghiệm từ noãn và tinh. Cách sản xuất ảnh hưởng yêu cầu đánh giá, xử lý và thông tin cần hỏi nhà cung cấp.
Iowa State giới thiệu các dịch vụ sản xuất, thu và chuyển phôi tươi hoặc đông lạnh. [1] Khi mua, cần biết loại phôi đang được cung cấp thay vì chỉ hỏi giá một cọng.
2. Chọn giới tính được thực hiện bằng cách nào?
Một hướng là dùng tinh đã được phân loại theo nhiễm sắc thể giới tính để tạo phôi. Hướng khác là xét nghiệm một phần mẫu từ phôi để xác định giới tính rồi lựa chọn. Hai cách có quy trình và thông tin chất lượng khác nhau.
Xác định giới tính phôi là việc nhận biết, không làm phôi đực biến thành phôi cái. Nghiên cứu về xét nghiệm PCR đã mô tả việc xác định trước giới tính và theo dõi bê sinh ra. [2] Kết quả phải được hiểu cùng phương pháp, chất lượng phôi và đối tượng thử nghiệm.
Yêu cầu đơn vị cung cấp nêu rõ cách xác định, tỷ lệ đã kiểm chứng và điều kiện cam kết. Cũng cần biết kết quả giới tính gắn với đúng mã phôi nào.
3. Vì sao bò nhận phải phù hợp thời điểm phát triển phôi?
Phôi cần được đưa vào tử cung có điều kiện phù hợp với giai đoạn phát triển của nó. Người chuyên môn vì vậy phải đối chiếu chu kỳ của bò nhận với tuổi và loại phôi.
Đồng bộ là sắp xếp để bò nhận ở giai đoạn phù hợp vào ngày dự kiến. Có thể cần dùng một chương trình sinh sản do thú y lựa chọn. Việc dùng thuốc và lịch xử lý phải dựa trên tình trạng đàn, sản phẩm và hướng dẫn áp dụng.
Mississippi State nhấn mạnh sức khỏe, dinh dưỡng và việc đánh giá chu kỳ của bò nhận trước chuyển phôi. [3] Không nên chuyển chỉ để dùng hết số phôi đã chuẩn bị khi một con nhận chưa đạt yêu cầu.
4. Chọn và quản lý đàn nhận
Kiểm tra hồ sơ đẻ, khả năng sinh sản, thể trạng và bệnh. Bò nhận phải có sức khỏe phù hợp, tử cung và buồng trứng được đánh giá theo chương trình. Cần phân biệt bò chưa có thai với bò đủ điều kiện nhận phôi.
Chuẩn bị đủ số con để chuyên môn lựa chọn, đồng thời tính chi phí nuôi những con không được sử dụng. Mỗi cá thể cần có mã rõ và ghi đủ các bước thực hiện.
Giữ thức ăn, nước và môi trường ổn định. Tránh bố trí ngày thao tác giữa lúc nóng, vận chuyển hoặc những thay đổi gây căng thẳng không cần thiết. Bò nhận phù hợp ban đầu vẫn cần được chăm sóc tốt sau chuyển.
5. Phôi đông lạnh cần hướng dẫn xử lý riêng
Đông lạnh giúp lưu giữ và sắp xếp thời điểm chuyển thuận tiện hơn. Tuy nhiên, loại môi trường, cách đông và loại phôi quyết định cách giải đông, chuẩn bị và chuyển. Không dùng lịch giải đông tinh để áp cho phôi.
Trước khi lấy phôi, kỹ thuật viên phải xác nhận bò nhận đủ điều kiện và biết đúng mã cần sử dụng. Chuẩn bị dụng cụ cùng hướng dẫn nhà cung cấp. Để chậm sau xử lý hoặc nhầm mã có thể làm mất cả giá trị giống lẫn chi phí chương trình.
Các mốc kỹ thuật và yêu cầu bảo quản cần được đơn vị có chuyên môn bàn giao bằng văn bản. Trại cần hiểu cách kiểm tra bình bảo quản và cách liên hệ khi có sự cố.
6. Hiểu nguyên tắc chuyển phôi
Trong chuyển phôi không phẫu thuật, kỹ thuật viên đưa dụng cụ qua cổ tử cung và đặt phôi vào vị trí phù hợp. Vị trí được lựa chọn dựa trên đánh giá cơ quan sinh sản, trong đó có thể vàng ở buồng trứng.
Thể vàng là cấu trúc hình thành sau rụng trứng, có vai trò tạo progesterone hỗ trợ thai. Việc nhận biết, đánh giá và chọn phía chuyển cần người được đào tạo. Hướng dẫn của University of Arkansas lưu ý sự phù hợp của bò nhận với giai đoạn phôi. [4]
Không tự tập kỹ thuật trên bò chỉ từ bài viết. Người nuôi nên tập trung chuẩn bị hồ sơ, nơi thao tác an toàn, chăm sóc và ghi nhận. Chọn dịch vụ có năng lực thực hiện và theo dõi kết quả.
7. Tính tỷ lệ theo đúng số bê thực có
Giả sử chuyển 100 phôi được dự đoán là cái. Sau đó xác nhận 60 thai và cuối cùng có 50 bê sống sinh ra, trong đó 48 bê cái. Các con số này chỉ là ví dụ.
Tỷ lệ có thai ở lần kiểm tra được tính là 60/100 = 60%. Tỷ lệ bê sống trên lượt chuyển là 50%. Trong số bê sống, tỷ lệ cái là 48/50 = 96%. Nhưng số bê cái sống trên 100 lượt chuyển là 48%.
Như vậy, câu quảng cáo xác định giới tính đúng 96% chưa nói sẽ có 96 bê cái sau 100 lần chuyển. Cần hỏi rõ mẫu số và thời điểm ghi kết quả. Việc theo dõi mất thai và bê sau sinh cũng phải được đưa vào đánh giá.
8. So chi phí trên bê đạt mục tiêu
Liệt kê tiền phôi, vận chuyển và bảo quản, chuẩn bị đàn nhận, thao tác, khám thai và phần nuôi chờ. Nếu phải làm lại, ghi chi phí đó riêng để không bỏ sót.
Giả sử một chương trình có tổng chi phí được tính là 200 triệu đồng và có 50 bê sống. Chi phí chia bình quân là 4 triệu đồng/bê trong phạm vi những khoản đã đưa vào. Đây là ví dụ số học, không phải giá dịch vụ hoặc toàn bộ giá thành nuôi bê.
Nếu mục tiêu là bê cái làm giống, mẫu số phải là số bê cái đạt yêu cầu. Giá trị di truyền còn phải được xem cùng khả năng thích nghi, sức khỏe và kết quả nuôi, không chỉ tên bố mẹ nổi tiếng.
9. Hồ sơ phải nối được từ phôi đến bê
Lưu bố mẹ di truyền, mã phôi, đơn vị sản xuất, ngày đông, loại và đánh giá phôi khi được cung cấp. Liên kết mã đó với bò nhận, ngày chuyển, kỹ thuật viên, các lần khám thai và bê sinh ra.
FAO hướng dẫn giữ hồ sơ để truy được nguồn gốc và xử lý thông tin phôi đông lạnh. [5] Mã ghi trên cọng phải tra được đến hồ sơ đầy đủ; một dòng tên giống không đủ.
Trước khi ký dịch vụ, thống nhất bên nào chịu trách nhiệm từng bước và kết quả nào được dùng để thanh toán hoặc bảo đảm. Chạy ở quy mô có thể theo dõi trước khi mở rộng sẽ giúp trại biết chương trình có phù hợp năng lực chăm sóc và mục tiêu giống của mình.
Tài liệu tham khảo
- Iowa State University — Embryo Transfer Service.
- Rapid sexing of bovine preimplantation embryos using polymerase chain reaction: production of calves with predetermined sex under field conditions.
- Mississippi State University — Embryo Transfer in the Beef Herd.
- University of Arkansas — Embryo Transfer in Cattle.
- FAO — Training manual for embryo transfer in cattle: Record keeping.
Bài mới nhất
Đang tải bài mới...
0 nhận xét:
Đăng nhận xét