Bốn giống bò BBB, Angus, Brahman và Droughtmaster thường được nhắc đến với những ưu điểm khác nhau. Trại cần xác định mình nuôi bò cái sinh sản, mua bê vỗ béo hay làm thịt theo một hợp đồng chất lượng. Cùng một giống có thể phù hợp với mục tiêu này nhưng tạo nhiều chi phí ở mục tiêu khác.
Việc chọn giống nên bắt đầu từ đàn cái, thức ăn, khí hậu và người mua. Sau đó mới chọn cá thể hoặc tinh giống có hồ sơ phù hợp.
1. BBB: Chú ý khả năng tạo cơ và điều kiện sinh sản
BBB là cách gọi của Blanc-Bleu-Belge, hay Belgian Blue. Một đặc điểm được quan tâm là cơ phát triển mạnh, có liên quan đến biến thể gene myostatin. Myostatin là protein tham gia kiểm soát sự phát triển cơ.
Phòng thí nghiệm di truyền UC Davis giải thích kiểu hình cơ kép và cách di truyền của một biến thể được xét nghiệm ở Belgian Blue. [1] Cơ kép không có nghĩa mọi con lai BBB đều có lượng thịt gấp đôi bò khác.
Khi phối giống, cần xem tầm vóc bò mẹ, lứa đẻ, thông tin dễ đẻ của đực và khả năng hỗ trợ thú y. Tài liệu giống Belgian Blue cũng đề cập quản lý sinh đẻ trong hệ thống nuôi của họ. [2] Không lấy hình con bò thuần cơ lớn để suy ra bê lai sinh ra ở mọi đàn nền đều có kết quả giống nhau.
2. Angus: Cần đầu ra đánh giá chất lượng thịt
Angus thường được chọn trong các chương trình quan tâm chất lượng thịt và vân mỡ. Vân mỡ là phần mỡ phân bố trong cơ, khác lớp mỡ ngoài thân. Mức đạt được còn phụ thuộc cá thể, tuổi, dinh dưỡng và cách nuôi.
Nếu người mua chỉ cân bò hơi và không trả thêm cho chất lượng xác nhận được, lợi ích kinh tế có thể khác một hợp đồng phân hạng thân thịt. Cần biết cách chấm, yêu cầu nguồn gốc và khoản thưởng, trừ trước khi đầu tư.
Trong cùng giống, đực giống khác nhau về tăng trưởng, vân mỡ và dễ đẻ. Các chỉ tiêu dự đoán đời con, thường gọi là EPD, hỗ trợ so sánh theo hệ thống đánh giá. American Angus Association giải thích riêng chỉ tiêu dễ đẻ khi dùng cho bò tơ. [3]
3. Brahman: Xem vai trò thích nghi trong đàn nền
Brahman thuộc nhóm bò có u, được quan tâm trong điều kiện nóng. Một số đặc điểm thích nghi có thể hữu ích khi xây dựng đàn cái hoặc tạo bò lai cho vùng nhiệt đới. Oklahoma State giới thiệu nguồn gốc và đặc điểm giống này. [4]
Khả năng thích nghi không thay thế nước, bóng che và kiểm soát ký sinh trùng. Tại trại vẫn phải quan sát nóng, bệnh và khả năng ăn. Không coi tên giống như bảo đảm không mắc bệnh do ve hoặc các tác nhân khác.
Với bò cái, nên xem kết quả đẻ, nuôi con, khoảng cách lứa và sức khỏe qua nhiều năm. Với bò mua vỗ béo, cần xem tuổi, khung xương, thể trạng và lịch sử chăm sóc. Những thông tin này ảnh hưởng kết quả bên cạnh giống.
4. Droughtmaster: Giống được phát triển cho điều kiện nóng
Droughtmaster được phát triển ở miền bắc Queensland, Australia, có nguồn gốc từ việc kết hợp các nhóm bò khác nhau. Giống được quan tâm về thích nghi nhiệt đới và đặc điểm sản xuất. Oklahoma State có tài liệu mô tả các đặc điểm này. [5]
Khi lựa chọn cho trại Việt Nam, cần xem nguồn cụ thể và kết quả trong điều kiện tương tự. Một đàn đã được chọn lọc và quản lý ổn định khác với con chỉ được nhận diện qua màu lông.
Không dùng cùng một kỳ vọng tăng trọng cho mọi lứa tuổi và nguồn mua. Hồ sơ cá thể, sức khỏe và khẩu phần phải được kiểm tra trước khi lập kế hoạch vỗ béo.
5. So bốn giống theo việc trại cần làm
| Giống | Điểm thường được quan tâm | Việc cần xác nhận trước khi chọn |
|---|---|---|
| BBB | Tạo cơ, sản lượng thịt | Phù hợp bò mẹ, dễ đẻ, chăm sóc và đầu ra |
| Angus | Chất lượng thịt, vân mỡ | Chỉ tiêu cá thể, cách nuôi và cơ chế trả giá chất lượng |
| Brahman | Thích nghi nóng, đàn nền | Sinh sản, nuôi con và kiểm soát bệnh tại trại |
| Droughtmaster | Kết hợp thích nghi và sản xuất | Nguồn giống, hồ sơ và kết quả ở điều kiện tương tự |
Bảng giúp chọn câu hỏi cần kiểm tra, không xếp hạng giống tốt nhất. Trong mỗi giống vẫn có cá thể phù hợp hơn hoặc kém hơn với mục tiêu của trại.
6. Hiểu tỷ lệ thịt để không nhầm khi so giá
Tỷ lệ thân thịt thường được tính bằng khối lượng thân thịt chia khối lượng sống, nhân 100%. Ví dụ giả định bò sống 500 kg cho thân thịt 300 kg thì tỷ lệ là 60%.
Thân thịt còn gồm xương, mỡ và các phần khác theo cách chuẩn bị. Nó khác khối lượng thịt lọc bán được. Khi xem quảng cáo, hỏi rõ con số đang nói đến thân thịt hay thịt lọc, cân nóng hay cân lạnh.
Khối lượng trước giết mổ còn chịu ảnh hưởng thức ăn, nước và thời gian vận chuyển. So sánh phải dùng cùng phương pháp. Không suy mức thu được tại trại từ một tỷ lệ của bò thuần trong điều kiện khác.
7. Phối trên đàn cái cần có kế hoạch
Ghi tầm vóc, tuổi, số lứa và lịch sử đẻ của từng bò mẹ. Chọn đực phù hợp, nhất là với bò tơ hoặc bò nhỏ. Thông tin dễ đẻ cần được đọc cùng độ tin cậy và hệ đánh giá của nguồn tinh.
Nếu mục tiêu tạo bê để nuôi thịt và không giữ lại làm giống, kế hoạch khác với đàn cần tự giữ hậu bị. Nếu giữ bê cái, còn phải xem khả năng làm mẹ và yêu cầu nuôi ở đời sau.
Theo dõi bê sinh, hỗ trợ đẻ, tăng trưởng và kết quả bán theo mã bố mẹ. Không tiếp tục một cách phối chỉ vì bê nhìn nhiều cơ nếu chi phí sinh sản và hao hụt tăng.
8. So chi phí tăng trọng thay vì chỉ giá bê
Giả sử hai nhóm có cùng thời gian nuôi. Nhóm A tốn 7,5 kg thức ăn chất khô cho một kg tăng trọng; nhóm B tốn 9 kg. Nếu giá chất khô bình quân giả định là 6.000 đồng/kg, riêng thức ăn tương ứng 45.000 và 54.000 đồng/kg tăng trọng.
Đây là ví dụ cách tính, không phải số liệu đại diện cho giống nào. Cần cộng giá mua, thú y, lao động, chuồng và vốn, rồi so giá bán thực nhận. Bò tăng nhanh nhưng giá bê đầu vào quá cao vẫn có thể cho lợi nhuận thấp.
Chất khô là phần thức ăn sau khi bỏ nước. Dùng đơn vị này giúp tránh so một kg cỏ ướt với một kg cám như hai lượng dinh dưỡng bằng nhau. Khi tính, cần ghi mức ẩm nguyên liệu và lượng thừa.
9. Bắt đầu bằng nhóm có thể theo dõi
Trước khi đổi cả đàn, chọn quy mô phù hợp để ghi chép. So các nhóm gần nhau về tuổi, khối lượng và điều kiện ăn. Ghi bệnh, hỗ trợ sinh sản nếu có, lượng thức ăn và kết quả cân bán.
Yêu cầu người mua xác nhận cách phân loại và trả giá. Nếu muốn làm phân khúc thịt chất lượng, cần kế hoạch truy xuất và đánh giá sản phẩm. Chọn giống chỉ phát huy khi phù hợp với toàn bộ quá trình từ đàn mẹ đến đầu ra.
Tài liệu tham khảo
Bài mới nhất
Đang tải bài mới...
0 nhận xét:
Đăng nhận xét